Biên giới lãnh thổ

Trang Thông tin điện tử về Biên giới Lãnh thổ xin giới thiệu bài phỏng vấn của Tổng Lãnh sự Việt Nam tại Savannakhet (Lào) Nguyễn Văn Dũng về hợp tác quản lý đường biên giới giữa các tỉnh Trung Lào và các địa phương đối biên của Việt Nam thời gian qua.

Phóng viên: Xin Tổng Lãnh sự cho biết những điểm nổi bật trong việc hợp tác quản lý đường biên giới giữa các tỉnh miền Trung Lào với các tỉnh đối biên Việt Nam trong thời gian qua?

Các tỉnh Trung Lào (gồm Bô-ly-khăm-xay, Khăm-muồn và Sa-vẳn-na-khệt) có vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng đối với Lào cũng như quan hệ hợp tác Việt Nam - Lào. Khu vực này có gần 500 km đường biên giới tiếp giáp với các tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Trị và thành phố Huế của Việt Nam, trải dài dọc dãy Trường Sơn với địa hình chủ yếu là núi cao, nhiều khu vực hiểm trở, giao thông còn khó khăn. Trên tuyến biên giới này hiện có nhiều cửa khẩu quan trọng, tiêu biểu như: Cầu Treo (Hà Tĩnh, Việt Nam) - Nậm Phào (Bô-ly-khăm-xay, Lào); Cha Lo (Quảng Trị, Việt Nam) - Nà Phàu (Khăm-muồn, Lào); Lao Bảo (Quảng Trị, Việt Nam) - Đensavẳn (Sa-vẳn-na-khệt, Lào); và sắp tới cặp cửa khẩu quốc tế Thanh Thuỷ (Nghệ An, Việt Nam) – Nậm On (Bô-ly-khăm-xay, Lào) trên tuyến đường cao tốc Hà Nội – Viêng Chăn đang được hai bên khẩn trương triển khai xây dựng. Đây là những đầu mối giao thông, thương mại và giao lưu nhân dân quan trọng, kết nối các địa phương hai nước với Hành lang Kinh tế Đông - Tây và các tuyến giao thông khu vực. Cư dân sinh sống hai bên biên giới chủ yếu là đồng bào các dân tộc ít người, có mối quan hệ dân tộc, thân tộc lâu đời, luôn gắn bó, đùm bọc và hỗ trợ lẫn nhau trong cuộc sống. Đây vừa là điều kiện thuận lợi, vừa đặt ra yêu cầu phải tăng cường phối hợp quản lý, bảo vệ biên giới một cách chặt chẽ, hiệu quả.

Trong thời gian qua, hợp tác quản lý đường biên giới giữa các tỉnh Trung Lào và các địa phương đối biên của Việt Nam tiếp tục đạt nhiều kết quả tích cực, thực chất và toàn diện, nổi bật trên bốn phương diện sau:

Một là, về bảo vệ toàn vẹn đường biên, mốc quốc giới: Các lực lượng chức năng và chính quyền địa phương hai bên như Hà Tĩnh và Bô-ly-khăm-xay; Quảng Trị và Khăm Muồn, Xa-vẳn-na-khệt đã duy trì hiệu quả các cơ chế hội đàm, trao đổi thông tin, tuần tra song phương và phối hợp quản lý, bảo vệ hệ thống đường biên, mốc quốc giới. Các vấn đề phát sinh trên biên giới được kịp thời trao đổi, xử lý trên tinh thần hữu nghị, hợp tác, tôn trọng lẫn nhau và tuân thủ nghiêm các văn kiện pháp lý về biên giới lãnh thổ giữa hai nước, qua đó góp phần giữ vững đường biên giới hòa bình, ổn định.

Hai là, về bảo đảm an ninh, trật tự và phòng, chống tội phạm: Hai bên tiếp tục duy trì cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng chức năng trong trao đổi thông tin, tuần tra, kiểm soát và đấu tranh với các loại tội phạm xuyên quốc gia, đặc biệt là tội phạm ma túy, xuất nhập cảnh trái phép và các hành vi vi phạm pháp luật khác. Sự phối hợp hiệu quả này đã góp phần giữ vững ổn định chính trị, bảo đảm trật tự an toàn xã hội và duy trì môi trường hòa bình, ổn định trên toàn tuyến biên giới.

          Ba là, về phát triển mạng lưới giao thương và hệ thống cửa khẩu: Các cửa khẩu quốc tế và cửa khẩu chính, phụ trên tuyến biên giới giữa các tỉnh Trung Lào với các tỉnh đối biên Việt Nam tiếp tục phát huy vai trò là cầu nối quan trọng, thúc đẩy kết nối kinh tế và giao lưu nhân dân. Bộ đội Biên phòng và các lực lượng chức năng hai bên đã đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính; làm tốt công tác hướng dẫn, phân luồng; góp phần tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp qua lại cửa khẩu. Kết quả giao thương tại cặp cửa khẩu quốc tế Cầu Treo – Nậm Phào trong 6 tháng đầu năm 2026 đã làm thủ tục xuất nhập cảnh qua cửa khẩu cho hơn 226.000 lượt người (tăng 12,33% so với cùng kỳ năm 2025) và hơn 68.000 lượt phương tiện (tăng 9,91% so với cùng kỳ năm 2025).Hoạt động giao thương qua Cửa khẩu quốc tế Cha Lo– Nà Phàu năm 2025 diễn ra sôi động với kim ngạch xuất nhập khẩu và quá cảnh ước đạt hơn 1.997 triệu USD, khoảng 300 doanh nghiệp thường xuyên thực hiện thủ tục thông quan cho hơn 100.000 lượt phương tiện, với trọng tâm là cải thiện hạ tầng và số hóa quy trình. Cửa khẩu Quốc tế Lao Bảo– Đen-Sa-Vẳn trong năm 2025ghi nhận sự tăng trưởng mạnh mẽ trên Hành lang Kinh tế Đông - Tây. Lưu lượng phương tiện đạt trung bình 300 - 500 xe/ngày đêm, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt khoảng $448 triệu đến $737,8 triệu và trọng lượng hàng hóa thông quan đạt hơn 1,2 triệu tấn. Đây là những con số ấn tượng thể hiện sự trao đổi thương mại và đầu tư, qua đó góp phần khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế của khu vực biên giới và nâng cao đời sống của nhân dân hai bên.

Bốn là, về xây dựng tình đoàn kết hữu nghị giữa nhân dân hai nước: Các địa phương biên giới thường xuyên phối hợp tuyên truyền, vận động nhân dân chấp hành tốt các quy định và văn kiện pháp lý về biên giới; đồng thời tăng cường các hoạt động giao lưu, thăm hỏi, hỗ trợ lẫn nhau giữa các bản, cụm bản và các địa phương kết nghĩa như giữa các tỉnh Sa-vẳn-na-khệt, Khăm Muồn và tỉnh Quảng Trị, giữa tỉnh Hà Tĩnh và Bô-ly-khăm-xay. Truyền thống gắn bó lâu đời giữa nhân dân hai bên biên giới tiếp tục được củng cố, qua đó trở thành nền tảng xã hội vững chắc cho việc xây dựng tuyến biên giới Việt Nam – Lào hòa bình, hữu nghị, ổn định, hợp tác và phát triển bền vững.

Có thể nói, những kết quả đạt được trong thời gian qua không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ biên giới mà còn đóng góp thiết thực vào việc củng cố và vun đắp mối quan hệ hữu nghị vĩ đại, đoàn kết đặc biệt, hợp tác toàn diện, gắn kết chiến lược Việt Nam - Lào, tài sản chung vô giá của hai dân tộc.

Đoàn giáo viên, học sinh tiêu biểu tỉnh Bolikhamxay (Lào) tham quan và giao lưu tại Hà Tĩnh ngày 12/7/2026. (Ảnh: Chu Văn)

Phóng viên: Tổng Lãnh sự đánh giá như thế nào về tiềm năng hợp tác kinh tế giữa các tỉnh miền Trung Lào với Việt Nam trong bối cảnh hiện nay, các tỉnh biên giới có những tiềm năng, thế mạnh nào có thể thu hút đầu tư từ Việt Nam trong thời gian tới?

          Thời gian qua, hợp tác kinh tế giữa các tỉnh Trung Lào và các địa phương đối biên của Việt Nam tiếp tục phát triển tích cực và đạt nhiều kết quả đáng ghi nhận. Hoạt động thương mại, đầu tư, kết nối giao thông, phát triển hạ tầng cửa khẩu và hợp tác kinh tế biên giới không ngừng được tăng cường. Các tuyến kết nối qua các cửa khẩu quốc tế như Cầu Treo - Nậm Phào, Cha Lo - Nà Phàu và Lao Bảo - Đensavẳn ngày càng phát huy vai trò là cầu nối quan trọng, tạo điều kiện thuận lợi cho lưu thông hàng hóa, đi lại của người dân và mở rộng liên kết kinh tế giữa các địa phương hai nước. Bên cạnh đó, một số địa phương khác của Việt Nam như thành phố Huế, Đà Nẵng và thành phố Hồ Chí Minh cũng diễn ra các hoạt động đối ngoại, giao lưu hợp tác trên các lĩnh vực diễn ra sôi nổi. Nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã và đang đầu tư hiệu quả tại khu vực Trung Lào (như Tập đoàn Phú Điền với Dự án Điện gió Trường Sơn; Tập đoàn T&T với các dự án Điện gió Savan 1&2; Tập đoàn Cao su Việt Nam…), góp phần tạo việc làm, tăng nguồn thu ngân sách, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và thực hiện công tác an sinh xã hội tại các địa phương Trung Lào.

Trong bối cảnh hiện nay, khu vực Trung Lào và miền Trung Việt Nam đang đứng trước cả cơ hội và thách thức đan xen. Một mặt, đây là khu vực có vị trí chiến lược quan trọng, nằm trên các tuyến hành lang kinh tế kết nối Lào với Việt Nam, Thái Lan và các nước trong Tiểu vùng Mêkông mở rộng; đồng thời là cửa ngõ thuận lợi để Lào tiếp cận các cảng biển miền Trung Việt Nam. Việc hai nước đang đẩy mạnh liên kết kinh tế, kết nối hạ tầng và hội nhập khu vực cũng mở ra nhiều cơ hội mới cho hợp tác đầu tư, thương mại và dịch vụ. Mặt khác, điều kiện địa hình chủ yếu là đồi núi, hạ tầng ở một số khu vực còn chưa đồng bộ, chi phí logistics còn tương đối cao, chất lượng nguồn nhân lực và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp địa phương vẫn cần tiếp tục được nâng cao để đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Tuy nhiên, tôi cho rằng tiềm năng hợp tác kinh tế giữa các tỉnh Trung Lào với các địa phương Việt Nam vẫn còn rất lớn. Các tỉnh Bô-ly-khăm-xay, Khăm-muồn và Sa-vẳn-na-khẹt có nhiều lợi thế về vị trí địa kinh tế, tài nguyên thiên nhiên và khả năng kết nối khu vực. Đây là địa bàn có tiềm năng phát triển năng lượng, khoáng sản, nông nghiệp, lâm nghiệp, chế biến nông, lâm sản, thương mại biên giới, logistics và du lịch. Đặc biệt, khu vực biên giới hai nước còn có lợi thế riêng là mối quan hệ gắn bó lâu đời giữa nhân dân các dân tộc hai bên, tạo nền tảng xã hội thuận lợi để thúc đẩy hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư và kết nối địa phương một cách bền vững.

Tôi cũng cho rằng dư địa hợp tác giữa hai bên không chỉ nằm ở các lĩnh vực truyền thống mà còn ở những lĩnh vực mới như chuyển đổi số, phát triển hạ tầng logistics, kinh tế xanh, năng lượng sạch, đào tạo nguồn nhân lực và hợp tác phát triển các khu kinh tế cửa khẩu. Cùng với đó, việc tiếp tục đẩy mạnh giao lưu nhân dân, giao lưu văn hóa, tăng cường các hoạt động kết nghĩa giữa các địa phương, các xã biên giới, các thôn bản và các tổ chức đoàn thể hai bên sẽ góp phần củng cố sự tin cậy, hiểu biết lẫn nhau và tạo môi trường thuận lợi cho hợp tác kinh tế phát triển.

Trên nền tảng quan hệ hữu nghị vĩ đại, đoàn kết đặc biệt và hợp tác toàn diện Việt Nam - Lào, cùng sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của lãnh đạo cấp cao hai nước, tôi tin tưởng rằng hợp tác kinh tế giữa các tỉnh Trung Lào và các địa phương miền Trung Việt Nam sẽ tiếp tục được mở rộng theo hướng thực chất, hiệu quả và bền vững hơn trong thời gian tới. Đồng thời, các hoạt động giao lưu nhân dân và hợp tác văn hóa sẽ tiếp tục được tăng cường, góp phần vun đắp tình đoàn kết đặc biệt giữa nhân dân hai nước, qua đó tạo động lực và nền tảng xã hội vững chắc cho sự phát triển lâu dài của quan hệ Việt Nam - Lào.

Phóng viên: Xin Tổng Lãnh sự cho biết bầu không khí giao lưu nhân dân, thúc đẩy giao lưu văn hóa, vun đắp tình hữu nghị giữa các tỉnh đối biên hai nước?

Giao lưu nhân dân, thúc đẩy giao lưu văn hóa và vun đắp tình hữu nghị giữa các tỉnh đối biên Việt Nam - Lào có ý nghĩa hết sức quan trọng, góp phần trực tiếp củng cố nền tảng xã hội và tăng cường sự gắn kết giữa hai quốc gia - dân tộc. Đây không chỉ là kênh hợp tác mang tính nhân văn sâu sắc mà còn là cầu nối bền vững, tạo sự tin cậy, hiểu biết lẫn nhau và gắn kết lâu dài giữa nhân dân hai nước.

Quan hệ Việt Nam - Lào là mối quan hệ hữu nghị vĩ đại, đoàn kết đặc biệt và hợp tác toàn diện, được vun đắp qua nhiều thế hệ, mang tính truyền thống, hiện tại và hướng tới tương lai ngày càng bền vững, keo sơn. Trong đó, những kết quả đạt được trong công tác giao lưu nhân dân và giao lưu văn hóa giữa các tỉnh Trung Lào và các địa phương Việt Nam thời gian qua chính là nền tảng quan trọng, tạo tiền đề vững chắc cho những bước phát triển sâu rộng hơn trong giai đoạn tới.

Thời gian qua, công tác đối ngoại nhân dân và giao lưu văn hóa giữa hai bên đã đạt nhiều kết quả tích cực, thể hiện trên một số phương diện nổi bật:

Về giao lưu văn hóa và đối ngoại nhân dân, hai bên duy trì hiệu quả các hoạt động kết nghĩa cụm dân cư hai bên biên giới; thường xuyên tổ chức tuần văn hóa, lễ hội truyền thống, các chương trình giao lưu nghệ thuật, thể thao, góp phần tăng cường sự hiểu biết và gắn bó giữa nhân dân hai bên.

Trong lĩnh vực giáo dục - nền tảng quan trọng vun đắp tình hữu nghị lâu dài, hai bên tiếp tục đẩy mạnh hợp tác đào tạo nguồn nhân lực, trao đổi học sinh, sinh viên, giao lưu thanh niên, cũng như trao đổi cán bộ quản lý và giáo viên. Đây là những hoạt động thiết thực, góp phần bồi đắp tình cảm hữu nghị giữa thế hệ trẻ hai nước.

Giao thương kinh tế và du lịch biên giới tiếp tục phát triển, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân hai bên qua lại, trao đổi hàng hóa, dịch vụ và thúc đẩy du lịch văn hóa vùng biên, du lịch sinh thái, du lịch tâm linh…. Qua đó góp phần cải thiện đời sống nhân dân và tăng cường sự gắn kết cộng đồng khu vực biên giới.

Cộng đồng người Việt Nam và Hội người Việt tại các tỉnh Trung Lào tiếp tục phát huy vai trò là cầu nối quan trọng trong quan hệ hữu nghị giữa hai nước, tích cực tham gia các hoạt động giao lưu, hỗ trợ cộng đồng và góp phần củng cố tình đoàn kết giữa nhân dân hai nước.

Các hoạt động giao lưu nhân dân và giao lưu văn hóa thời gian qua đã và đang trở thành nền tảng xã hội vững chắc, góp phần vun đắp tình đoàn kết đặc biệt Việt Nam - Lào. Những thành quả đạt được không chỉ có ý nghĩa trong hiện tại mà còn là tiền đề quan trọng để quan hệ hai nước tiếp tục phát triển ngày càng sâu rộng, hiệu quả và bền vững hơn trong tương lai./.